• ایران قلم:این همه صدام حسین در “جوار خاک میهن” برایتان بشگن زد، به جایی رسیدید که الان از فرنگ برسید؟    :   " بشکن زدن " که چیزی نیست، اگر ترامپ ، با دست های خودش صدام حسین را از قبر در بیاورد و به همراه ترکی فیصل و جولیانی ...
  • محمد حسین سبحانی: مسعود رجوی در کمای مغزی است    :    حضور مجاهدین خلق در عراق ، چه در اشرف و چه  در لیبرتی ، ظرفی بوده است که توهم اعضا را برای باصطلاح  روشن کردن دوباره موتور ارتش آزادیبخش   دامن ...
  • ایران قلم: سرکار خانم عاصمه جیلانی ! لطفا اشتباه آقای احمد شهید را تکرار نکنید    :   متاسفانه در گذشته آقای احمد شهید از  کانال منابع سازمان مجاهدین تغذیه می شدند، همان های که خود خشونت را تولید می کنند، و خود زندان ، زندانبان و شکنجه گر ...
  • سبحانی: مجاهدین ظرف بی بدیل جغرافیای عراق را جهت استمرار استراتژی خشونت برای همیشه از دست دادند    :   بنابراین جغرافیای عراق ظرف بی بدیلی برای مجاهدین خلق در راستای استمرار استراتژی خشونت و ترور و جنگ مسلحانه بود که مجاهدین خلق با حضور در آلبانی با صدای ...
  • محمد حسین سبحانی:سازمان مجاهدین در “مرداب” یک گام به جلو حرکت کرده است    :   سازمان مجاهدین بعد از سرنگونی صدام حسین باید بها و تاوان سیاسی و تشکیلاتی آغاز مبارزه مسلحانه و خشونت طلبانه را  تمام و کمال می پرداخت، ولی به ...
  • مصاحبه ایران قلم با سبحانی ـ هنوز زخم های خشونت و مبارزه مسلحانه التیام نیافته است    :   البته من قصد نداشتم که شورشیان فارک را با مجاهدین خلق مقایسه کنم، انچه اشاره کردم درس تاریخی است که سازمان مجاهدین می تواند از عمق نفرت و دوری مردم از ...
  • تراب حق‌شناس؛ مردی خلاصه‌ی خود که معتقد بود اصطلاح «مارکسیست اسلامی» پربیراه نبود

    تراب حق‌شناس؛ مردی خلاصه‌ی خود که معتقد بود اصطلاح «مارکسیست اسلامی» پربیراه نبود

    کیهان لندن، سی ام ژانویه ۲۰۱۶:… حق‌شناس در سال ۱۳۴۴ در کنار محمد حنیف‌نژاد و لطف ‌لله میثمی «سازمان مجاهدین خلق ایران» را بنیان گذاشت. در همان سال‌های ابتدایی تاسیس این سازمان تراب حق‌شناس همراه با حسین روحانی به دیدار سید روح‌الله خمینی در بغداد می‌رود و سال‌ها به عنوان رابط سازمان مجاهدین با خمینی فعالیت می‌کرد. در همین دوره نیز مسئولیت رابطه با جنبش‌های فلسطینی و دیگر نیروهای …

    لینک به منبع

    تراب حق‌شناس؛ مردی خلاصه‌ی خود که معتقد بود اصطلاح «مارکسیست اسلامی» پربیراه نبود

    تراب حق‌شناس، فعال سیاسی و مترجم ایرانی دوشنبه ۲۵ ژانویه در سن ۷۲ سالگی (برخی سن او در زمان مرگ را ۷۹ سال عنوان کرده‌اند) پس از سال‌ها مبارزه با بیماری در یکی از بیمارستان‌های حومه پاریس چشم از جهان فرو بست.

    تراب حق شناس

    تراب حق‌شناس از «بنیانگذاران سازمان مجاهدین خلق ایران» و «سازمان پیکار در راه آزادی طبقه کارگر»

    او در یک خانواده به گفته خودش مذهبی و سنتی پرورش یافته بود. در سنین جوانی به عضویت در «نهضت آزادی ایران» و بعدها «جبهه ملی» دوم در آمد و به فعالیت در آنها پرداخت.

    پرورش مذهبی

    بعدها در هنگام تحصیلات دوران دبیرستان برای گذارندان دوره طلبگی به حوزه علمیه قم رفت و آنجا در کلاس‌های «رد مادی‌گرایی» با نام مارکس و ایده کمونیسم آشنا شد. وی در سال ۱۳۳۹ تحصیل در رشته ادبیات انگلیسی را در دانشسرای عالی آغاز می‌کند. حق‌شناس در سال ۱۳۴۴ در کنار محمد حنیف‌نژاد و لطف ‌لله میثمی «سازمان مجاهدین خلق ایران» را بنیان گذاشت.

    در همان سال‌های ابتدایی تاسیس این سازمان تراب حق‌شناس همراه با حسین روحانی به دیدار سید روح‌الله خمینی در بغداد می‌رود و سال‌ها به عنوان رابط سازمان مجاهدین با خمینی فعالیت می‌کرد. در همین دوره نیز مسئولیت رابطه با جنبش‌های فلسطینی و دیگر نیروهای چریکی در منطقه را بر عهده داشت و یکی از مسئولین خارج از کشور «سازمان مجاهدین خلق ایران» محسوب می‌شد.

    تراب حق‌شناس در گفتگویی از تماس بسیاری از مقاماتی که سال‌های پس از انقلاب مسئولیت‌های کلیدی نظام جمهوری اسلامی را برعهده گرفته بودند با سازمان مجاهدین خلق خبر داد.

    عباس آقازمانی، اکبر هاشمی رفسنجانی، محمد منتظری، مصطفی چمران، صادق قطب‌زاده و ابراهیم یزدی از جمله افرادی بودند که در آن دوره با حق‌شناس تماس‌هایی برقرار کرده تا هم زمینه‌های همکاری نیروهای اسلام‌گرا با مجاهدین خلق را فراهم کرده و هم از گردش به چپ در این سازمان جلوگیری کنند.

    فعالیت‌های سیاسی و مذهبی

    مهدی اصلانی

    مهدی اصلانی

    تراب حق‌شناس که زندگی‌اش با فراز و نشیب‌های بسیاری همراه بود، و در اوایل دهه‌ی پنجاه خورشیدی با گسست از سازمان مجاهدین خلق یکی از موسسان سازمان کمونیستی «پیکار در راه آزادی طبقه کارگر» شد، در سال‌های پس از انقلاب ۵۷ نیز آرام و قرار نداشت.

    برای شناخت بیشتر وی به سراغ مهدی اصلانی، نویسنده و زندانی سیاسی سابق رفتم. او با اشاره به درگذشت حق‌شناس می‌گوید: «این گونه رفتن‌‌ها راز و رمز حیرت‌انگیز چیزی است که این روزها زندگی می‌نامیم‌اش» و درباره روند شکل‌گیری شخصیت سیاسی حق‌شناس ادامه می‌دهد: «زادگاه‌اش جهرم بود. پیش خانواده‌ای فقیر و معتقد به مبانی‌ مذهبی متولد شد. از جوانی به دامن سیاست پرت شد در دایره‌ای فراخ پر از زخم و درگیری. پس از گرفتن سیکل به اصرار پدرِ بیمار برای درس طلبگی به حوزه‌ی علمیه‌ی قم که در آن روزگاران تحتِ سیطره و فرمانروایی آیت‌الله بروجردی بود روان می‌شود. به موازاتِ طلبگی با پشتکار و جدیت دروس متوسطه را تا کلاس ۱۱ در قم و زان پس دیپلم را در تهران پی می‌گیرد. دوست داشت وارد دانشگاه شود، غمِ نان و ناداشتگی اما به دانشسرای عالی که کمک هزینه‌ای پنجاه تومانی داشت، رهسپارش می‌کند. روستازاده‌ی جهرمی در تهران دانشجوی زبان انگلیسی می‌شود.»

    سید محمود طالقانی

    سید محمود طالقانی

    مهدی اصلانی درباره تحولات عقیدتی و سیاسی حق‌شناس می‌گوید: «با روحیه‌ای جست‌و‌جو‌گر در عین «داشتن التزام قلبی و عملی» به واجباتِ دین، شک و تردید‌های آن نیز برایش جاذبه می‌شود. اقدامات نواب صفوی و فدائیان اسلام وی را چونان سه بنیانگذارِ اولیه‌ی سازمان مجاهدین خلق، ابتدا به سمتِ نهضت آزادی و جبهه‌ی ملی و در نهایت به سمت نگاه سیاسی‌ مهندس بازرگان سوق می‌‌دهد. فعالیت سه‌گانه در نهضت آزادی، جبهه‌ی ملی و انجمن اسلامی دانشجویان و درس‌آموزی از طالقانی و بازرگان در نکبتِ ستم، ناکافی است اما کورسویی بود. چراغ راه‌ می‌جویند. به تدریج و تحت تاًثیر مبارزات چریکی و مسلحانه در جهان دو قطبی‌ آن روزگاران شیوه دیگرگونه می‌کنند. در تبعید نیز حرمت‌دار بنیانگذاران اولیه سازمان مجاهدین خلق است چرا که معتقد بود: «تشکیلات از همت آنان بود.» (۱)

    به گفته‌ی مهدی اصلانی وی «با این منطق هیچ امتیازی برای خود قائل نبود و هنوز خود را شاگرد سه بنیانگذار آغازین مجاهدین می‌دانست».

    روی آوردن به جنبش چپ

    یکی از جنبه‌های مهم زندگی حق شناس ارتباط او با شخص سید روح‌الله خمینی و دیگر نیروهای روحانی و مذهبی زمان خودش بود. اما حق‌ شناس که خود درس طلبگی خوانده بود و زمانی باورهای دینی قوی داشت از اولین کسانی است که از تغییر ایدئولوژی در سازمان مجاهدین خلق به یک جریان کمونیستی حمایت کرد. مهدی اصلانی این ارتباط‌ها و آن تغییر را این گونه تحلیل می‌کند: «او خودش به خوبی این موضوع را سال‌ها بعد در مصاحبه‌ای توضیح داد و من درست همان بخش از صحبت‌های وی را نقل می‌کنم: غالبا آنها از سازمان مجاهدین به این دلیل پشتیبانی می‌کردند که ادعا کنند در مبارزه با رژیم شاه تنها کمونیست‌ها (فدائیان) نیستند که عمل مسلحانه می‌کنند. اما خود مجاهدین چنین درکی و منظوری نداشتند، بلکه بارها از وحدت در میدان عمل با فدائیان سخن گفتند»(۲).

    اصلانی می‌افزاید: «وی با آن‌که نقش مستقیم در تغییر ایدئولوژی سازمان مجاهدین نداشت، اما در زمره‌ی اولین کسانی است که بدان روی خوش نشان داد و معتقد بود “خیلی‌ها تغییر ایدئولوژی مجاهدین را عمدتاً از زمینه‌ای که داشت جدا می‌بینند. مجاهدین سال‌های ۴۰ و ۵۰ اول مبارز بودند و سپس مسلمان […] در غالب کتاب‌های سازمان نقل قول بزرگان در کنار آیات قرآن و نهج‌البلاغه دیده می‌شد. این‌که رژیم در سال ۵۲ می‌گفت مارکسیست‌های اسلامی پر بی‌راه نمی‌گفت. به خاطر اینکه ما تکه بریده‌هایی از مارکسیسم و تکه‌بریده‌هایی از اسلام را کنار هم می‌گذاشتیم”»(۳)

    مسلمانِ مارکسیست شده

    حق‌شناس در برخی از مقالات و گفتگوهای خود به مساله «خاموشی پیکار» اشاره کرده بود. در سال‌های گذشته اختلافات و خالی شدن جنبش چپ ایرانی از تئوریسن‌ها موضوعی بود که بارها بر آن تاکید شده است. خود حق‌شناس سال‌ها بر روی این موضوع تمرکز داشت. اینک با درگذشت وی، چپ ایران یکی از شخصیت‌های مهم خود را از دست داده است. مهدی اصلانی نیز در ادامه گفتگو با کیهان لندن با تایید این ارزیابی درباره جایگاه حق‌شناس می‌گوید: «با مرگ تراب حق‌شناس چپ ایران یکی از چهره‌های کاریزماتیک خود از دست داد. پاره‌ای شخصیت‌های سیاسی در وزن‌کشی‌ و بر روی باسکول سیاست وزن‌شان از سازمان‌های مرتبط سنگین‌تر است. بدین معنا با رفتن تراب حق‌شناس شاید آن‌چه وی “خاموشی پیکار” و نه نابودی و تلاشی “پیکار” خوانده بود این جریان به پایانِ فعالیتِ مفهومی خود که حق‌شناس در تبعید بر آن “اندیشه و پیکار” نام نهاد رسیده باشد.»

    اصلانی می‌افزاید: «تراب حق‌شناس نماد چهره‌ای از باورمند بودن و بیان استمرار در راهِ آرمان بود. او بخشی از تاریخِ شکست‌خورده‌ی سیاسی اجتماعی میهن‌مان را نمایندگی می‌کرد.»

    به گفته‌ی مهدی اصلانی، تراب حق‌شناس شخصیتی بود که سیاست را پاک و سالم می‌خواست. اصلانی می‌گوید: «یکی از پررنگ‌ترین وجوه زند‌گی‌ تراب حق‌شناس عدم وابستگی، استقلال رای و سلامت زیستن در عرصه‌ی سیاست بود. او گل‌درشت‌ترین چهره‌‌ای بود که با برگذشتن از مذهب و عبور از اسلام تا پایان عمرش در آسایش‌گاهی در پاریس، نماد باور به سوسیالیسم و گونه‌ای از ایستادگی باقی ماند و از این باب وی را می‌توان یکی از سرموضعی‌ترین چهره‌‌های تاریخ سیاسی معاصر دانست؛ نمونه‌ی یک مسلمان مارکسیست شده. فارغ از موافقت یا مخالفت نظری با دیدگاه‌هایش وی هیچ‌گاه کمونیست بودنش را مخفی نکرد و از بر زبان جاری کردنِ آن واهمه و شرم نداشت. همه‌ی عمرش علیه سرمایه نعره سر داد و فریادش علیه بی‌عدالتی بر ملت فلسطین پژواک شد».

    در پناه ادبیات

    عرفات ایران

    جورج حبش یاسر عرفات و محمود درویش

    تراب حق‌شناس جدا از شخصیت سیاسی خود یک جنبه فرهنگی و ادبی نیز داشته است. چندین ترجمه از او بر جای مانده است. یکی از آنها ترجمه اشعار محمود درویش شاعر فلسطینی است. آن طور که مشخص است دوره‌ای که او برای آموزش‌های چریکی و همکاری با نیروهای فلسطینی به آنجا سفر کرده بود تاثیر زیادی بر شخصیت وی داشته است.

    مهدی اصلانی اما این روح ادبی حق‌شناس را تنها برگرفته از آن دوران نمی‌داند و تاکید می‌کند: «او با دستی در سیاست و دستی در هنر نماینده‌ی نوعی فرهیختگی و پُرخوانی و پُرکاری نیز بود. وی با ترجمه‌ی آثاری از محمود درویش و نزار قبانی و نمایش‌نامه‌ی «بازگشت کارل مارکس» اثر هوارد زین، نوعی از تعلقِ خاطر به ادبیات مقاومت‌گونه‌ای از رمانتیسیسم انقلابی را نمایندگی می‌کرد. تا ته نفس و نفس آخرش از زیر ماسک اکسیژنی که بر چهره داشت به نکبت صدای قدرت تن نداد. مردی مختصر که خلاصه‌ی خود بود و دیگر به آرزویش رسید و جمعه پنجم فوریه در پرلاشز به مهمانی پوران خانم می‌رود».

    پوران بازرگان همسر تراب حق‌شناس که رفیق راه وی نیز بود، پیش از این در سال ۱۳۸۵ (۲۰۰۷) درگذشت.

    *توضیح: ارجاعات داخل مصاحبه مربوط به مصاحبه تراب حق شناس با پرویز قلیچ‌خانی در مجله آرش شماره ۷۹ است.

    _________________________________

    تراب حق‌شناس از فعالان چپ ایران درگذشت

    تراب حق‌شناس از فعالان چپ ایران درگذشت

    حق‌شناس در اواخر دهه ۱۳۴۰ به‌نمایندگی از سوی مجاهدین خلق به فلسطین، لبنان، سوریه و چند کشور دیگر خاورمیانه رفت تا همکاری جنبش آزادیبخش فلسطین را جلب کند و آموزش نظامی دوستانش را تدارک ببیند.او در سال‌های ۱۳۴۹ تا ۱۳۵۳ یکی از مسئولان سازمان مجاهدین خلق در تماس با آیت‌الله خمینی، رهبر بعدی انقلاب ایران، در نجف بود. حق‌شناس …

    آرشیو موضوع : تحقیق و پژوهش

    مطالب مرتبط :

    خاطرات غلامعلی میرزایی،قسمت ۱۷ ـ شیپور سرنگونی را می خواست رجوی بزند یا صدام حسین؟ اما چه شد؟

    ولی در صحبتهایی که بین نفرات که تبادل می شد این بود اینها را هم برای عراق نگهداری کنیم چون خود عرافیها بر اساس تجربه تانکهای قبلی که تحویل داده بودند رسیدگی به امکانات جنگی که داشتند زیر   صفربود و بخاطروعده های مستمرسرکردگان فرقه نفرات هم که سرنگونی در راه است و رهبری منتطر آماده شدن کارهای نکرده ماست هرچه سریعتر آماده شوید او (رجوی) شیپور راخواهد زد. ... مطلب کامل

    آیا جو بایدن می تواند اشتباهات ترامپ در رابطه با ایران را جبران کند؟

    با توجه به این شرایط، امن ترین اقدام برای دولت بایدن این است که بلافاصله پس از انتخابات ریاست جمهوری به تعهدات به برجام بازگردد و همه تحریم های مربوط به برنامه هسته ای ایران را لغو کند. چنین اقدامی جدیت دولت بایدن در کسب اطمینان از اتحاد بین المللی و رهبری ایالات متحده را نشان خواهد داد و به ایران برای بازگشت به تعهدات هسته ای انگیزه ... مطلب کامل

    آیا جو بایدن می تواند اشتباهات ترامپ در رابطه با ایران را جبران کند؟

    وقتی دید که تعداد زیادی علیرغم شرایط سخت در کمپ آمریکاییها اشرف را ترک کردند بر آن شد که شرایط دیدار خانوادگی را سخت تر بکند تا آنجایی که دیگر اجازه دیدار را نداد و گفت من اینکار را کردم و همه مسئولیت آنرا می پذیرم بدین سان جنگ بین خانواده‌های اسیران در قلعه اشرف را رجوی آغاز کرد ولی خانواده‌ها خاموش نشدن و پس ننشستند و با ... مطلب کامل

    آیا جو بایدن می تواند اشتباهات ترامپ در رابطه با ایران را جبران کند؟

     واقعه دیگری که آقای بولتون مفصل ماجراهای پشت پرده آن را نوشته، ماجرای حمله‌ای به ایران است که آمریکا طراحی کرده بود و انجام نداد. بعد از اینکه ایران، یک هواپیمای بدون خلبان آمریکایی را زد، گروهی از مشاوران و وزرای آقای ترامپ دور هم جمع شدند و برای حمله تلافی‌جویانه به ایران برنامه‌ریزی کردند. آقای بولتون نوشته که او و وزیر خارجه می‌خواستند به تعداد ... مطلب کامل

    آیا جو بایدن می تواند اشتباهات ترامپ در رابطه با ایران را جبران کند؟

    چند روزنامه آمریکایی در گزارش‌هایی در این باره نوشته‌اند كه مأمورین روسی به اسلام‌گرایان شورشی طالبان وعده داده بودند در صورت حمله به مواضع نیروهای آمریكایی و کشتن سربازان این کشور در افغانستان پول دریافت خواهند کرد. بر اساس این گزارش‌ها وعده پرداخت چنین پاداش‌هایی برای قتل سربازان خارجی دیگر از جمله نظامیان بریتانیایی نیز داده شده بود.  نیویورک تایمز با استناد به منابع ناشناس گزارش داده بود ... مطلب کامل

    آیا جو بایدن می تواند اشتباهات ترامپ در رابطه با ایران را جبران کند؟

    مسعود رجوی مردمی را به صحنه آورد که به سرعت برق و باد پشت آنان راخالی کرد ورفت تا به وطن فروشی به صدام ودیگر دشمنان ایران خوش خدمتی کند ولی بعدها چون می خواست این نامردی خودش را توجیه نماید در هر سال به این روز یک چیزی، یک اسمی که ظاهرش, قشنگ باشد اضافه می کرد. یک سال می گفت ۳۰ خرداد روز قیام علیه ... مطلب کامل

    آیا جو بایدن می تواند اشتباهات ترامپ در رابطه با ایران را جبران کند؟

    قضیه این بود که دوستمان که دوران دانشجویی در تبریز با کمک دوستانش جزوه ای تحت عنوان «حاشیه نشینان شهر تبریز» نوشته و منتشرکرده بودند که به شرح زندگی و مشکلات معیشتی  حاشیه نشینان شهراختصاص داشت، برسم دوران دانشجویی می خواست که این کار را در خرم آباد هم تکرار کند اما چون خودش شاغل و وقت اینکار را نداشت ازمن خواست که کار تحقیق و اجرائیات را بعهده بگیرم  ... مطلب کامل

    آیا جو بایدن می تواند اشتباهات ترامپ در رابطه با ایران را جبران کند؟

    کاظم مصطفوی نامی ازوابستگان رجوی مطلبی تحت عنوان  " مرجان چگونه مرجان شد؟" نوشته که در بخش هایی از آن میخوانیم : " برای من هم بسیار جالب بود که یک بازیگر سینمای زمان شاه به مقاومت، که فرهنگی کاملا متفاوت با فرهنگ زمان شاه دارد، پیوسته است. عجیب تر این بود که بعدها در سالهای تبعیدش در آمریکا چگونه در برابر امواج عرضه و تقاضای هنر ... مطلب کامل

    آیا جو بایدن می تواند اشتباهات ترامپ در رابطه با ایران را جبران کند؟

    البته خانواده ها با پخش فیلم و عکس های خود هر آنچه رجوی حتی  بین اعضاء خود ساخته بود را بر سرش خراب کردند . هر کس در دنیای آزاد فیلم ها ؛ عکس ونامه های خانوادهها را می بیند و می خواند یک حرف مشترک می زنند که سران فرقه وقعا پوسیده مغز  شیاد و  کلاش تشریف دارند . همین افترا و یاوه سرائیهای سران فرقه رجوی ... مطلب کامل

    آیا جو بایدن می تواند اشتباهات ترامپ در رابطه با ایران را جبران کند؟

    آمار نشان می‌دهد که بین ۱۰،۰۰۰ تا ۱۳،۰۰۰ قربانی برده‌داری نوین در بریتانیا وجود دارند که از کشور‌های آلبانی، نیجریه، ویتنام و رومانی قاچاق شده‌اند. گمان می‌رود فقط حدود ۳۰۰۰ کودک ویتنامی در مزارع شاهدانه و سالن‌های خدمات ناخن در بریتانیا مشغول به کار هستند. به خیلی از این قربانیان گفته‌اند که اگر کار خود را ترک کنند به خانواده‌های آنها آسیب می‌زنند. یکی از این افراد وقتی ... مطلب کامل

    نوشتن دیدگاه

    شما میتوانید از تصاویر مخصوص خود در قسمت نظرات استفاده نمایید برای اینکار از وب سایت آواتارکمک بگیرید .

    سایت ایران قلم از انتشار مطالب و مقالاتی که در آن کلمات توهین آمیز استفاده شده، معذور است.

    مسئولیت مطالب درج شده بر عهده نویسندگان می باشد

    تمام حقوق این سایت برای © 2020 ايران قلم. محفوظ است.