• ایران قلم:این همه صدام حسین در “جوار خاک میهن” برایتان بشگن زد، به جایی رسیدید که الان از فرنگ برسید؟    :   " بشکن زدن " که چیزی نیست، اگر ترامپ ، با دست های خودش صدام حسین را از قبر در بیاورد و به همراه ترکی فیصل و جولیانی ...
  • محمد حسین سبحانی: مسعود رجوی در کمای مغزی است    :    حضور مجاهدین خلق در عراق ، چه در اشرف و چه  در لیبرتی ، ظرفی بوده است که توهم اعضا را برای باصطلاح  روشن کردن دوباره موتور ارتش آزادیبخش   دامن ...
  • ایران قلم: سرکار خانم عاصمه جیلانی ! لطفا اشتباه آقای احمد شهید را تکرار نکنید    :   متاسفانه در گذشته آقای احمد شهید از  کانال منابع سازمان مجاهدین تغذیه می شدند، همان های که خود خشونت را تولید می کنند، و خود زندان ، زندانبان و شکنجه گر ...
  • سبحانی: مجاهدین ظرف بی بدیل جغرافیای عراق را جهت استمرار استراتژی خشونت برای همیشه از دست دادند    :   بنابراین جغرافیای عراق ظرف بی بدیلی برای مجاهدین خلق در راستای استمرار استراتژی خشونت و ترور و جنگ مسلحانه بود که مجاهدین خلق با حضور در آلبانی با صدای ...
  • محمد حسین سبحانی:سازمان مجاهدین در “مرداب” یک گام به جلو حرکت کرده است    :   سازمان مجاهدین بعد از سرنگونی صدام حسین باید بها و تاوان سیاسی و تشکیلاتی آغاز مبارزه مسلحانه و خشونت طلبانه را  تمام و کمال می پرداخت، ولی به ...
  • مصاحبه ایران قلم با سبحانی ـ هنوز زخم های خشونت و مبارزه مسلحانه التیام نیافته است    :   البته من قصد نداشتم که شورشیان فارک را با مجاهدین خلق مقایسه کنم، انچه اشاره کردم درس تاریخی است که سازمان مجاهدین می تواند از عمق نفرت و دوری مردم از ...
  • «مزرعه حیوانات» هنوز تعطیل نشده است

    چه بسیار فعالان سیاسی دنیا که مردم و جوانان را به خواندن این کتاب تشویق می‌کنند چرا که سمبولیسم شکل‌گرفته در آن فقط حکایت لنین و استالین و تروتسکی نیست و مابه‌ازای ماجراهای آن در بیشتر حکومت‌های تمامیت‌خواه و توتالیتر، واو به واو، تکرار می‌شود؛ داستانِ انگیزش به بهانه «خوابی» که میجر پیر برای حیوانات و مزرعه دیده، گرسنگی (فقر) و خشم و شورش، ابداع سرود و شعار، تدوین قوانین هفت‌گانه (کنایه از ده فرمان) و خیانت و انگ زدن رهبران، رأی‌گیری‌های فرمایشی، سرکوب توسط سگان درنده، اعدام و اعترافات اجباری، و در نهایت فساد در رده‌های بالا. این حکایت‌ها فقط برای مخاطب ایرانی آشنا نیست؛ هر نقطه دنیا که حکومت یا سیستمی ناکارآمد و دورمانده از اصل حرکت خویش مدتی بر روی کار بوده، می‌تواند در روند هم‌ذات‌پنداری و دریافتن معناهای ارجاعی این رمان نمادین قرار گیرد. زمانی که مزرعه حیوانات چاپ و در سراسر دنیا منتشر شد، هنوز کمتر کسی می‌توانست سرنوشت اتحاد جماهیر شوروی را این‌طور پیش‌بینی کند و شکست ایده حکومت کمونیستی را وعده بدهد…

    «مزرعه حیوانات» پس از ۷۵ سال هنوز تعطیل نشده است

    سپیده گرگانی ـ 20.08.2020

    پوستر تبلیغاتی نسخه کارتونی «مزرعه حیوانات» در یک نمایشگاه در آمریکا، ۲۰۱۹
    پوستر تبلیغاتی نسخه کارتونی «مزرعه حیوانات» در یک نمایشگاه در آمریکا، ۲۰۱۹

    «مزرعه حیوانات» اولین بار در سال ۱۹۴۵ منتشر شد، درست ۷۵ سال پیش؛ اما هنوز هم مردم دنیا، ازجمله ایران، هنگام خواندن وقایع این رمان سر به تأسف تکان می‌دهند و اتفاقات پیرامون خود و خبرهای روزانه را با جمله‌جمله و سطرسطرِ این داستان بلند قیاس می‌کنند.

    مزرعه حیوانات که جرج اورول آن را در حین جنگ جهانی دوم نوشته بود، در سال ۱۹۵۰ یک‌باره چنان آوازه‌ای یافت که در مدت‌زمانی کوتاه به ده‌ها زبان، و بعدها به فارسی ترجمه شد، هرچند اولین ترجمه‌های فارسی آن عنوان «قلعه حیوانات» را بر خود داشت.

    مزرعه حیوانات داستان مزرعه‌ای است که حیواناتش به تشویق و رهبری خوکی به نام میجر پیر علیه صاحب مزرعه، آقای جونز، شورش می‌کنند.

    انسان‌ها را از مزرعه بیرون می‌کنند و خودشان کنترل آن را به دست می‌گیرند و با سرکردگان خود، خوکی با نام ناپلئون و خوک دیگری با نام اسنوبال، قوانینی هم برای مزرعه حیوانات وضع می‌کنند.

    مشکلات از همین‌جا شروع می‌شود؛ انحراف در انقلاب که با توطئه و اختلاف بین حیوانات و خوک‌ها آغاز می‌شود و ناپلئون با توسل به خشونت و اعدام و سرکوب زمام امور را در دست می‌گیرد و اسنوبال را از مزرعه اخراج می‌کند.

    کم‌کم شعارها و قوانین تغییر می‌کنند و ناپلئون حیوانات را در فشار و زیر سرکوب نگه می‌دارد و خود قوانین را نقض می‌کند و در انتها این رهبران انقلاب حیواناتی هستند که روی دو پا راه می‌روند، با انسان‌ها پای میز قمار و شراب نشسته‌اند و قانون «همه با هم برابرند» را به «همه با هم برابرند، ولی بعضی برابرترند» تفسیر می‌کنند.

    جهان سیاسی رمان

    جرج اورول تحت تأثیر تجربه‌ای که در جنگ‌های داخلی اسپانیا و پس از جنگ جهانی دوم کسب کرده بود و سرنوشت و تحولاتی که در جریان انقلاب کارگری روسیه و پس از آن انجام گرفت، به‌ویژه رانده شدن و قتل تروتسکی، متفکر و نظریه‌پرداز مارکسیست، در سال ۱۹۴۰ که بر روی او تأثیر بسیاری گذاشت، از سال ۱۹۴۳ طی دو سه سال به نوشتن نسخه اولیه این رمان پرداخت.

    مزرعه حیوانات یکی از موفق‌ترین آثار نمادین ادبیات و مشهورترین رمان تمثیلی دنیاست.

    تحلیل انقلاب کمونیستی شوروی سابق و مراحل گذر از پرولتاریای کارگری به توتالیتاریسم و تبیین آن به ساده‌ترین روش ممکن، یعنی افسانه پریان (fairy tale به اذعان خود نویسنده)، از درخشان‌ترین و موثرترین روش‌هایی است که تا هنوز در ترمولوژی سیاسی دنیا کارکرد دارد.

    چه بسیار فعالان سیاسی دنیا که مردم و جوانان را به خواندن این کتاب تشویق می‌کنند چرا که سمبولیسم شکل‌گرفته در آن فقط حکایت لنین و استالین و تروتسکی نیست و مابه‌ازای ماجراهای آن در بیشتر حکومت‌های تمامیت‌خواه و توتالیتر، واو به واو، تکرار می‌شود؛ داستانِ انگیزش به بهانه «خوابی» که میجر پیر برای حیوانات و مزرعه دیده، گرسنگی (فقر) و خشم و شورش، ابداع سرود و شعار، تدوین قوانین هفت‌گانه (کنایه از ده فرمان) و خیانت و انگ زدن رهبران، رأی‌گیری‌های فرمایشی، سرکوب توسط سگان درنده، اعدام و اعترافات اجباری، و در نهایت فساد در رده‌های بالا.

    این حکایت‌ها فقط برای مخاطب ایرانی آشنا نیست؛ هر نقطه دنیا که حکومت یا سیستمی ناکارآمد و دورمانده از اصل حرکت خویش مدتی بر روی کار بوده، می‌تواند در روند هم‌ذات‌پنداری و دریافتن معناهای ارجاعی این رمان نمادین قرار گیرد.

    زمانی که مزرعه حیوانات چاپ و در سراسر دنیا منتشر شد، هنوز کمتر کسی می‌توانست سرنوشت اتحاد جماهیر شوروی را این‌طور پیش‌بینی کند و شکست ایده حکومت کمونیستی را وعده بدهد.

    اما چیزی که در رمان واضح است و در طی سالیان نه چندان دور در کشورهایی نظیر آلمان شرقی، چکسلواکی، لهستان و به طور کلی مجموعه کشورهای موسوم به بلوک شرق مشاهده کرده‌ایم، سرنوشت بسیاری از آن‌ها نزدیک به آن‌چه در قصه مزرعه حیوانات رخ می‌دهد، رقم خورد.

    از این رو، این رمان علاوه بر برجستگی‌های ادبی و ویژگی‌های تکنیکی و در گونه خود منحصربه‌فرد، سندی از تاریخ سیاسی دنیاست که به زبان ساده و گیرای داستان ثبت شده است.

    مفهوم برابری

    برابری به‌عنوان مفهومی که در ادیان مختلف و در مباحث حقوق انسان و اخلاق و عدالت در حکومت‌های مختلف بسیار مورد توجه قرار گرفته، از مفاهیم زیربنایی رمان است که به‌گفته منتقدان، یکی از دلایل انتخاب شخصیت‌های داستان در کسوت «حیوانات» انیمالیسم (animalism) است و این واقعیت که در دنیای طبیعت، حیوانات از هر گونه با هم برابرند.

    آنا برنز در مراسم جایزه من‌بوکر، پیش از دریافت جایزه در سال ۲۰۱۸

    بیشتر در این باره:

    جایزه جرج اورول برای رمان «مرد شیرفروش»

    به این ترتیب، جرج اورول در رمان خود وقتی از دل شعارِ برابری، نابرابری را استخراج می‌کند (همه با هم برابرند اما برخی برابرترند)، نوک پیکان نقد خود را به سوی تمام نظام‌هایی می‌گیرد که مدعی برابری‌اند.

    در این میان هر نوع جامعه طبقاتی، اعم از تئوکراسی (حکومت دینی که طبقه رهبران دینی و مؤمنان را برتر می‌داند) تا تکنوکراسی و آریستوکراسی، را بی‌سرانجام می‌داند و در نهایت ایده جامعه بی‌طبقه پرولتاریا و کمونیسم را نیز دچار سرنوشتی معرفی می‌کند که پیش روی حیوانات مزرعه نهاده شده است؛ برابری واقعی را رها کرده‌اند و به لباس انسان درآمده‌اند و دچار فساد و ظلم شده‌اند و همدیگر را از بین می‌برند.

    نمادهای هم‌ارز

    جرج اورول
    جرج اورول

    مزرعه حیوانات داستانی است سمبولیک (نشانه‌گرا، نمادگرا) که در فهم نمادهایش خواننده آشنا با تاریخ سیاسی دچار مشکل چندانی نمی‌شود.

    در نقدها و تحلیل‌ها و تفسیرهای بی‌شماری که بر این رمان نوشته شده است، نمادها تک‌تک اشاره به مابه‌ازاهای بیرونی داشته‌اند. خوک پیر که برای حیوانات خواب دید و با سخنرانی‌اش جرقه آغازین انقلاب را زد، همان لنین نظریه‌پرداز شوروی سابق است.

    پس از او دو خوک دیگر، ناپلئون که باعث فساد و انحراف در سیستم شد که همانا استالین است و اسنوبال که نمادی از حق‌گویی و رانده شدن است که بی‌تردید نام لئون تروتسکی را یادآوری می‌کند.

    موزز (موسی) کلاغ که جاسوس و آب‌زیرکاه است و موعظه‌گر خوبی است، اشاره نمادین به دین در داستان است، و گوسفندانی که پشت سر ناپلئون بدون آگاهی و تنها از سر تقلید کورکورانه شعار می‌دهند و باکسر، اسب سخت‌کوش و فرمان‌برداری که تا لحظه آخر سخت کار می‌کند و متعهد است، نماینده قشر کارگر است.

    بنجامین، قاطری که ظاهراً عاقل‌ترین است و با مطالعه اما منفعل و بی‌عمل، نماینده روشنفکری آگاه و عاقل اما در حد نظریه‌پرداز است. جونز صاحب مزرعه نماد حکومت پادشاهی تزاری است و فردریک همسایه نماد فاشیسم است.

    برای تک‌تک شخصیت‌ها و گروه‌های حیوانات در این داستان به‌راحتی می‌توان معادلی در تاریخ سیاسی و اجتماعی ملت‌ها پیدا کرد.

    شعار، سرود، تبلیغات

    ساختن سرود و شعار از بارزترین نکات آشنای داستان در روند انقلاب حیوانات و بیرون راندن جونز صاحب مزرعه است؛ سرودی که حیوانات با خواندن آن تهییج شوند؛ سرودی با مضامین و مفاهیمی پذیرفته‌شده مانند عدالت و برابری و کار و نان و رفاه.

    پس از استقرار قدرت حیوانات در مزرعه، اولین کار تدوین قوانین جدید است:

    • ۱. همه آن‌ها که روی دوپا راه می‌روند، دشمن‌اند.
    • ۲. همه آن‌ها که چهارپا یا بالدارند، دوست‌اند.
    • ۳. هیچ حیوانی حق پوشیدن لباس ندارد.
    • ۴. هیچ حیوانی حق خوابیدن در تخت ندارد.
    • ۵. هیچ حیوانی حق نوشیدن الکل ندارد.
    • ۶. هیچ حیوانی حق کشتن حیوان دیگری را ندارد.
    • ۷. همه حیوانات با هم برابرند.

    اما در نتیجه رنگ باختن آرمان‌خواهی اولیه که ناپلئون ملک غصبی آقای جونز را برای زندگی قبول نکرده است، درنهایت به خانه آقای جونز نقل مکان می‌کند و لباس‌های او را می‌پوشد، الکل می‌نوشد و روی تخت‌خواب می‌خوابد و در قوانین دوباره تجدیدنظر می‌کند:

    • چهارپا خوب و دوپا بهتر.
    • هیچ حیوانی بی‌دلیل دیگری را نمی‌کشد.
    • همه حیوانات باهم برابرند، اما بعضی برابرترند.

    و در انتها تمام قوانین از روی دیوار قانون پاک می‌شود و تنها آخرین قانون باقی می‌ماند که نقض برابری است.

    یک اجرای چینی از اثر ضدکمونیستی اورول در سال ۲۰۰۲
    یک اجرای چینی از اثر ضدکمونیستی اورول در سال ۲۰۰۲

    مزرعه برقرار حیوانات، پس از ۷۵ سال

    ۷۵ سال از نخستین چاپ رمان مزرعه حیوانات می‌گذرد، اما هم‌چنان روزآمد است و هم‌چنان رهبران اپوزیسیون و مخالفان قدرت از داخل زندان‌ها یا بیرون از وطن خود در بیانیه‌ها و اعلامیه‌هایشان مردم را به خواندن «مزرعه حیوانات» دعوت می‌کنند.

    هنوز هم مردم دنیا، ازجمله مردم ایران، هنگام خواندن وقایع این رمان سر به تأسف تکان می‌دهند و اتفاقات دور و برشان و خبرهای روزانه را با جمله‌جمله و سطرسطرِ این داستان بلند قیاس می‌کنند.

     

    بیشتر در این باره:

    نسخه‌برداری از ۱۹۸۴ برای کنترل کاربران ایرانی شبکه‌های اجتماعی

    آنانی که روند انقلاب و شعارها و سپس فساد و انحرافی را دیده‌اند که به آن دچار شده و پایه‌های سست و لرزانش را می‌بینند که با وجود بیم ویرانی همچنان از سرکوب مردم دست نمی‌کشد، این خیال را در ذهن می‌پرورانند که کاش قصه مزرعه حیوانات ادامه داشت و می‌شد برای این روزگار هم مابه‌ازایی نوشت.

    مزرعه حیوانات به بیشتر زبان‌ها رایج دنیا ترجمه شده و به عنوان نمونه‌ای عالی از گونه داستانی موفق سمبولیسم در بسیاری از دانشگاه‌ها و مراکز آکادمیک دنیا تدریس و بررسی شده و می‌شود.

    این کتاب در فهرست مجله تایمز میان عناوین صد کتاب قرن که باید خوانده شود قرار دارد و همین‌طور در بسیاری فهرست‌های معتبر دیگر از برترین‌های ادبی قرن.

    ترجمه‌های بسیاری از این رمان در بازار کتاب ایران نیز به چشم می‌خورد، اما تازه‌ترین و قابل‌اعتمادترین نسخه ترجمه احمد کسایی‌پور است که سال ۱۳۹۳ در نشر ماهی منتشر شد و همچنان جزو پرفروش‌ترین‌های نسبی بازار کتاب است.

    مطالب مرتبط :

    انتشار کتابی تازه درباره محمدرضا شاه پهلوی به قلم اندرو اسکات کوپر

     رجوی دو هدف را دنبال میکرد . هدف اول این بود که اگر به هر دلیل اتفاقی در عراق افتاد اشرف را از دست ندهد و بقول خودش به کانون استراتژیک نبرد  برگردد،  به این منظور که حکومتی مثل ایاد علاوی و خلاصه کسی که با رژیم ایران سر سازگاری نداشته و مایل به بودن مجاهدین در عراق است بعنوان کارت علیه رژیم . هدف دوم از ... مطلب کامل

    دو قرن سکوت

    عبدالحسین زرین‌کوب در سال ۱۳۰۱ در بروجرد زاده شد و در خانواده بسیار باورمندی رشد کرد. تا کلاس ۱۱ را در زادگاهش خواند و همزمان با پافشاری پدرش فقه و تفسیر قرآن و ادبیات عرب آموخت. ۱۶ ساله بود که به تهران رفت و با اینکه رشته‌اش ادبی نبود با رتبه ممتاز دیپلم ادبی گرفت و در دانشکده حقوق نام‌نویسی کرد ولی باز با پافشاری پدرش به زادگاهش ... مطلب کامل

    پرویز حیدرزاده: توطئه شکست خورده فرقه مجاهدین خلق

    در همین راستا بود ک باصرف مبالغ هنگفت و کمک لابی هاش در آلبانی تلاش داشت دولت و پلیس این کشور برخلاف تمایل این دولت را وادار و مجبور کند که آقای احسان بیدی رابعد تحمل بی دلیل یکسال زندان سر به نیست ویا حداقل به شکل فجیعی اخراج کند و بقول خودش از شر آقای بیدی خلاص شود اما با هشیاری دوستان و مقامات آلبانی که با ... مطلب کامل

    پرویز حیدرزاده: توطئه شکست خورده فرقه مجاهدین خلق

    از جمله برنامه‌های ناپلئون، ساخت «آسیاب بادی» است که قرار است برای بهبود کیفیت زندگی حیوانات ساخته شود. نقشه اولیه این آسیاب توسط اِسنوبال طرح‌ریزی شده بوده و در ابتدا ناپلئون به مخالفت با آن برمی‌خیزد ولی بعدتر با بیرون راندن اِسنوبال، ایده ساخت آن را دوباره پی می‌گیرد اما به دلیل بی‌کفایتی ناپلئون، ساخت آن به شکل مطلوبی پیش نمی‌رود. در پایان، ساخته شدن این ... مطلب کامل

    پرویز حیدرزاده: توطئه شکست خورده فرقه مجاهدین خلق

    بله این خط اخر فرقه مجاهدین خلق بود که به خیال خودش ما را اینطوری سر به نیست  کند که شکر خدا نتونستند کاری بکنند . بله این خط اخر فرقه مجاهدین خلق بود که به خیال خودش ما را اینطوری سر به نیست  کند که شکر خدا نتونستند کاری بکنند .وبعد از این ,این مار زخمی شده به این سادگی دست بردار نیست وحتما باید زهرش ... مطلب کامل

    پرویز حیدرزاده: توطئه شکست خورده فرقه مجاهدین خلق

    اما این که در کمسیون پوشالی خودتان اطلاعیه صادر میکنید باید بگویم تناقضات داخل ان که من دیده ام کم نیست پس بهتر است از ستاد سیاسی خودت بخواهی که یک بار دیگر اطلاعیه خودتان را مروز بکند واز اینجا به شما میگویم اجازه نمیدهم هر غلطی میخواهید در رابطه با خانوده من بکنید و بگوید دست از سرتان برنمیدارم حتی اگر باشدرودر با شما بایستم و در ... مطلب کامل

    «مزرعه حیوانات» هنوز تعطیل نشده است

    چه بسیار فعالان سیاسی دنیا که مردم و جوانان را به خواندن این کتاب تشویق می‌کنند چرا که سمبولیسم شکل‌گرفته در آن فقط حکایت لنین و استالین و تروتسکی نیست و مابه‌ازای ماجراهای آن در بیشتر حکومت‌های تمامیت‌خواه و توتالیتر، واو به واو، تکرار می‌شود؛ داستانِ انگیزش به بهانه «خوابی» که میجر پیر برای حیوانات و مزرعه دیده، گرسنگی (فقر) و خشم ... مطلب کامل

    پیروزی اعضای نجات یافته از مجاهدین خلق در آلبانی بر فرقه رجوی و بازگشت احسان بیدی به تیرانا ـ آلبانی

    صبح روزی که همه منتظر آزاد شدن احسان بودند(«پنجشنبه 23 مرداد مصادف با 13 اوت») پلیس به او گفته بود که آماده باش که می خواهیم تورا آزاد کنیم! وقتی که خواسته بودند که اورا سوار کنند اواصرار کرده بود که دوستان من می آیند و باید وسایلم را هم آماده کنم که ببرم وقتی که پلیس فهمیده بود گفته بود قبول وسایل را بیاور ولی ما ترا ... مطلب کامل

    پیروزی اعضای نجات یافته از مجاهدین خلق در آلبانی بر فرقه رجوی و بازگشت احسان بیدی به تیرانا ـ آلبانی

    روشن است که مقامات آلبانیایی دخیل در بازداشت و آواره کردن آقای بیدی در مرز یونان سناریوی فرقه مجاهدین خلق در آلبانی را اجرا کرده اند ، چرا که وحشت رجوی از حضور اعضای نجات یافته از فرقه مجاهدین خلق در آلبانی دلایل روشن و مشخصی دارد که با بود و نبود تشکیلات مافیایی این فرقه مافیایی در آلبانی پیوند خورده است. اعضای نجات یافته از مجاهدین خلق ... مطلب کامل

    پیروزی اعضای نجات یافته از مجاهدین خلق در آلبانی بر فرقه رجوی و بازگشت احسان بیدی به تیرانا ـ آلبانی

    اواخر فیلم، یک قطار کوچک همراه با یک واگن را نشان می دهد که از خیل مسافران زیاد تنها چهار تن از دست زامبی های خونخوار نجات یافته و به سمت مقصد در حرکتند. این جا نیز مرد خبیث و خودشیفته که تا این زمان تعدادی و از جمله راننده قطار را قربانی زنده ماندن خود کرده بود به ویروس آلوده شده و قرار بود تا آخرین ... مطلب کامل

    نوشتن دیدگاه

    شما میتوانید از تصاویر مخصوص خود در قسمت نظرات استفاده نمایید برای اینکار از وب سایت آواتارکمک بگیرید .

    سایت ایران قلم از انتشار مطالب و مقالاتی که در آن کلمات توهین آمیز استفاده شده، معذور است.

    مسئولیت مطالب درج شده بر عهده نویسندگان می باشد

    تمام حقوق این سایت برای © 2021 ايران قلم. محفوظ است.